O FUNDACJI
  • Fundacja
  • dzia艂ania
  • statut (fragmenty)
  • kontakt
  • STRONA TOMKA
    NEKROPOLITYKA
    EKOLOGIA EKONOMIA
    Think Tank Feministyczny
    SEMINARIUM FOUCAULT
    WOL臉 BY膯
    Charkiewicz, Ewa. Przewodnik do niefaszystkowskiego 偶ycia. Komentarz do Michela Foucaulta przedmowy do Anty-Edypa. 2006
    艢wiat si臋 zmieni艂, neoliberalno-konserwatywna reorganizacja w艂adzy przeora艂a wszystkie domeny 偶ycia, w tym tak偶e opozycyjne projekty. Wolno艣ciowe strategie z 1968 roku mia艂y w tym sw贸j udzia艂. Przemiany, jak pisa艂 Foucault wytwarzane s膮 w polu dyskursywnych interakcji, a rewolucyjny podmiot, jak ka偶dy inny podmiot, nie stoi poza w艂adz膮, jest elementem sieci relacji w艂adzy, kt贸r膮 wsp贸艂tworzy i kt贸ra zarazem go wytwarza. W ramach tych proces贸w spo艂ecze艅stwo obywatelskie sta艂o si臋 form膮 marketyzacji. Konkluzje Foucaulta co do kreowania opozycyjnych projekt贸w przeciwko relacjom w艂adzy organizowanym w formie hierarchii i piramidy straci艂y (cz臋艣ciowo) na aktualno艣ci. Z kolei inne jego odczytania Anty-Edypa zas艂uguj膮 na wzmocnienie. Lansowanym od lat modelem organizacji stosunk贸w mi臋dzyludzkich i biznesowych jest sie膰, a nie hierarchiczna piramida, co wi膮偶e si臋 z odmiennymi technologiami w艂adzy i formami oporu. Nie usun臋艂o to jednak w niebyt hierarchicznych form i autorytarnych nadu偶y膰 w艂adzy. Pojawi艂y si臋 nowe, doskonalsze jej technologie oraz politycznie dogodne i ekonomicznie u偶yteczne zastosowania.

    Neoliberalna bio-polityka wt艂acza i dostosowuje cia艂a, integruje je z globaln膮 „mega-maszyn膮”, wykluczaj膮c inne formy prze偶ycia, mobilizuj膮c pokusy bogactwa, finansowe dyscypliny i technologie wolno艣ci, aby stworzy膰 nowe pos艂uszne, elastyczne, sprawne, zaanga偶owane w trybie 24/24 cia艂a, upowa偶ni膰 jednostki do przekszta艂cenia siebie w form臋 kapita艂u, w kt贸ry nale偶y inwestowa膰 i pomna偶a膰. Generuj膮c odpady i staj膮c wobec - na razie - nieprzekraczalnych planetarnych granic dla swojej ekspansji, mega-maszyna kreuje zapotrzebowanie na nowe technologie nadzoru. Ludzie, niegdy艣 u偶yteczni jako robotnicy czy 偶o艂nierze dzisiaj czerpi膮 sw膮 warto艣膰 ze zdolno艣ci do wytwarzania Kapita艂u, jako pos艂uszne owieczki Pasterza czy p艂atnicy podatk贸w Pa艅stwa, gdzie znajduj膮 si臋 po stronie dochod贸w albo wydatk贸w w bud偶ecie. Kategoria: obywatel/ka jest ju偶 tylko zmineralizowanym osadem dyskursu przesz艂o艣ci, a wolno艣膰 zosta艂a zrekonfigurowana w obr臋bie rynku, dla tych, kt贸rzy mog膮 za ni膮 zap艂aci膰 – jak George Soros czy, niedawno, Jerzy Urban – za mo偶liwo艣膰 krytykowania papie偶a wycenion膮 na 20 000 PLN. St膮d nekropolityka, konieczna do zarz膮dzania obozem nieu偶ytecznych, niebezpiecznych i bezpowrotnie wykluczonych, oraz nowy elektroniczny panoptikon do nadzoru pracownik贸w, klient贸w bank贸w, konsument贸w, p艂atnik贸w podatk贸w i uchod藕c贸w, etnicznych i politycznych mniejszo艣ci oraz seksualnych odmie艅c贸w. Patria potestas rediviva sprawuje centralizuj膮ce kontrole w globalnych sieciach, a jednocze艣nie stoi ponad nami wszystkimi.

    W 艣wiecie sieci punktem efektywnego oporu mog膮 sta膰 si臋 autorskie mobilne zespo艂y szybkiego reagowania, co zreszt膮 zaleca Rand Corporation, think tank, kt贸ry jest intelektualnym zapleczem dla ameryka艅skiej armii i s艂u偶b bezpiecze艅stwa narodowego. W 1965 roku przy ich pomocy wprowadzono poj臋cie sieci jako formy organizacji spo艂ecznej do wyobra藕ni polityk贸w. Skoro wdra偶anie neoliberalnego projektu powszechnej marketyzacji odbywa si臋 mi臋dzy innymi poprzez dyscyplinowanie ludzi do wolno艣ci i odpowiedzialno艣ci, podczas gdy sama wolno艣膰 staje si臋 technologi膮 w艂adzy (Foucault docieka, jak to si臋 sta艂o, mi臋dzy innymi w wyk艂adach z 1978 roku, a jego 艣ladem pod膮偶a wielu innych analityk贸w w艂adzy, historyk贸w tera藕niejszo艣ci), to strategicznym zadaniem jest uwolnienie wolno艣ci i bezpiecze艅stwa od autorytarnych kontroli. I tu tak偶e dzisiaj warto i艣膰 r臋ka w r臋k臋 z Foucaultem.

    To, co Deleuze, Guattari i Foucault pisz膮 o faszyzmie, w niczym nie straci艂o na znaczeniu. Nekropolityka jest kwintesencj膮 faszyzmu. Zar贸wno faszyzm pa艅stwowy (polityka bezpiecze艅stwa), jak i jego popularne objawy kwitn膮 w postaci prowadzenia i akceptacji humanitarnych imperialnych wojen, represyjnej polityki wobec uchod藕c贸w, dyscyplinowania i segregacji ludzi nieprzydatnych pod wzgl臋dem zdolno艣ci do generowania zysk贸w, czy wobec seksualnych odmie艅c贸w. Faszyzm (jako amalgamat w艂adzy, 艣mierci i po偶膮dania) tkwi w naszych g艂owach i w naszych cia艂ach. Tak jak przeci臋tni pos艂uszni Niemcy Hitlera, tak偶e my mamy dzisiaj podobne problemy, na przyk艂ad jak rozpozna膰 i wycofa膰 si臋 ze splotu pokus, kar i dyscyplin, poprzez kt贸re jestesmy uwik艂ani we wzmacnianiu w艂adzy konserwatywno-neoliberalnego pa艅stwa czy we wdra偶aniu obecnych form produkcji, konsumpcji i akumulacji kapita艂u. Nie mo偶na w艂膮czy膰 telefonu kom贸rkowego (koltran, bez kt贸rego nie mo偶na wyprodukowa膰 tych telefon贸w wi膮偶e nas z wojnami o surowce w Demokratycznej Republice Kongo), wypi膰 szklanki soku pomara艅czowego (z mega-plantacji, gdzie g艂odowe p艂ace, chemizacja i wodo-intensywno艣膰 produkcji niszczy lokalne podstawy do 偶ycia na potrzeby odleg艂ych konsument贸w; ten model sta艂 si臋 wzorem do produkcji soku jab艂kowego w Polsce), czy polecie膰 samolotem (ropa, wojny surowcowe, ta g艂o艣na wojna w Zatoce, czy ta cicha codziennie od kilku ju偶 pokole艅 tocz膮ca si臋 wojna w Delcie Nigru; w obydwu przypadkach ludziom odebrano istniej膮ce podstawy do 偶ycia nie daj膮c im nic w zamian) - 偶eby nie skaza膰 kogo艣 innego, w niewidocznej odleg艂o艣ci rozci膮gni臋tych 艂a艅cuch贸w produkcji i konsumpcji na 艣mier膰 czy poniewierk臋. Te odleg艂e przyk艂ady nie powinny zaciemni膰 obrazu ca艂kiem lokalnego, „obozu” pod naszym bokiem, gdzie na granicy biologicznego przetrwania 偶yje kilka milion贸w Polek i Polak贸w, w tym wi臋kszo艣膰 dzieci, dla kt贸rych nie ma i nie b臋dzie pracy. Ta grupa by艂aby bardziej liczna, gdyby kilku milion贸w nie uda艂o si臋 wys艂a膰 do pracy na podrz臋dnych zasadach do kilku unijnych kraj贸w, ale z reszt膮 nie ma co zrobi膰. W ka偶dym przypadku tym ludziom nie dano nic w zamian za to, co im odebrano, z wyj膮tkiem kreowania spirali przemocy.

    Finansowy kapitalizm przemeblowa艂 firmy (niegdy艣 zarz膮dzane tak, aby ros艂a produkcja i sprzeda偶, a teraz tak, 偶eby ros艂a cena akcji, a tym samym zyski bank贸w i innych nowych instytucji finansowych). Reorganizacja pa艅stwa, szpitala, uniwersytetu czy gminy zgodnie z modelem firmy i narzucenie ludziom odpowiedzialno艣ci pozwoli艂o uwolni膰 kapita艂 finansowy na ekonomicznie korzystniejsze inwestycje. Jak dot膮d nikt tak wnikliwie nie opisa艂 kapita艂u jak Marks, R贸偶a Luksemburg czy teoretycy, kt贸rzy poszli ich tropem. Ponadto, kategoria taka jak klasa wyparowa艂a tylko z g艂贸wnego nurtu politycznego dyskursu, ale nie z rzeczywisto艣ci. Dosz艂a nowa, interesuj膮ca, feministyczna i ekologiczna krytyka ekonomii, w tych obszarach, kt贸re nie podporz膮dkowuj膮 si臋 kalkulacyjnej racjonalno艣ci. Nowe 艣wiat艂o na teorie i programy ekonomicznego rz膮dzenia i na relacje cz艂owiek/rynek/pa艅stwo skierowa艂a Foucaultowska analityka w艂adzy i analiza ekonomii jako dyskursu. Tote偶 dzisiaj by膰 mo偶e trzeba i艣膰 od Foucaulta do Marksa, czy na odwr贸t. Z drugiej strony, Marks bez Foucaulta ma ograniczony zasi臋g i repertuar technik oporu. W kraju takim jak Polska, gdzie seksualna represja jest na politycznej agendzie, a patriarchat rz膮dzi nie tylko w ko艣cielnych, ale i liberalnych i socjalistycznych 艣rodowiskach, konfiguracja starych/nowych strategii jest tym bardziej uzasadniona. W 偶adnym jednak razie Foucaulta nie mo偶na czyta膰 jako demaskatora wolno艣ci, kt贸ry pod koniec 偶ycia nawr贸ci艂 si臋 na funkcjonalny pesymizm, a wi臋c mo偶e otrzyma膰 rozgrzeszenie za wcze艣niejsz膮 krytyk臋 pastoralnej indywidualizacji i nadzoru. Od Ojcowskiego „nie” – jednej z pierwszych opublikowanych prac, po ostatnie wyk艂ady o sztuce m贸wienia prawdy, Foucault konsekwentnie uruchamia艂 i wspiera艂 wolno艣ciow膮 wyobra藕ni臋. Komplikuj膮c nasze wyobra偶enie w艂adzy, poszukiwa艂 jednocze艣nie taktyk zmierzaj膮cych w stron臋 redukcji naszego w ni膮 uwik艂ania. Foucault nie by艂 demaskatorem wolno艣ci, by艂 konsekwentnym demaskatorem ob艂udy w艂adzy.

    Ewa Charkiewicz, Warszawa, kwiecie艅, 2006
    BIBLIOTEKA ONLINE
  • teksty wszystkich program贸w wg. autor贸w
  • Logowanie
    Nazwa u縴tkownika

    Has硂



    Nie mo縠sz si zalogowa?
    Popro o nowe has硂
    © Fundacja & a.polis 2006
    White_n_Light Theme by: Smokeman
    Powered by PHP-Fusion copyright © 2002 - 2022 by Nick Jones.
    Released as free software without warranties under GNU Affero GPL v3.
    Wygenerowano w sekund: 0.00