THINK TANK FEMINISTYCZNY
  • O think tanku

  • BIBLIOTEKA ONLINE

    - opis projektu, zarys marzeń
    - teksty wszystkie (alfabetycznie, wg autorek)
    - teksty polskie
    - tłumaczenia (wszystkie)
    - feminizm/filozofia/polityka
    - feminizm/ekonomia
    - kobiety, ub├│stwo, prekariat
    - feminizm / ekologia
    - historia kobiet
    - biblioteki feministyczne w sieci


  • PIEL─śGNIARKI

  • EMIGRANTKI


  • WARSZTATY

  • Komentarze i recenzje Think Tanku Feministycznego

  • RAPORTY I DIAGNOZY


  • Feministyczna krytyka ekonomii – kurs online

  • Gender i polityka - kurs online

  • Feministyczna krytyka filozofii - kurs online


  • SZTUKA JAKO KRYTYKA


  • STRONA TOMKA
    SEMINARIUM FOUCAULT
    NEKROPOLITYKA
    PIEL─śGNIARKI I PO┼üO┼╗NE
    WOL─ś BY─ć
    EKOLOGIA EKONOMIA
    WSPIERAJ─ä NAS






    WERONIKA STRZAŁA. DLA KOGO 'PRZYJAZNE PAŃSTWO'?
    Komentarz Think Tanku Feministycznego

    Kiedy w Be┼échatowie w korea┼äskiej fabryce ekran├│w i dekoder├│w w ci─ůgu jednego tygodnia kilka kobiet zemdla┼éo z przepracowania, spraw─ů zaj─ů┼é si─Ö regionalny „Dziennik ┼ü├│dzki”. Gazeta donios┼éa, ┼╝e s─ů one zmuszane do intensywnej pracy po kilkana┼Ťcie godzin dziennie oraz w czasie weekend├│w, ┼║le traktowane i szanta┼╝owane gro┼║bami zwolnienia. Pensje pracownic wynosz─ů 800-900 z┼éotych, a za nadgodziny otrzymuj─ů 80 gr. netto. Pracodawcy pozwalaj─ů sobie na z┼ée traktowanie pracownic, gdy┼╝ wiedz─ů, ┼╝e w mie┼Ťcie jest prawie 4 tysi─ůce bezrobotnych kobiet. G┼é├│wny argument, kt├│rym motywuj─ů pracownice do wype┼éniania nieludzkich norm (400 dekoder├│w dziennie) brzmi: je┼Ťli nie b─Ödziesz pracowa─ç, to na twoje miejsce ju┼╝ czeka wiele innych. Kary za ┼éamanie prawa pracy, kt├│re w takiej sytuacji mo┼╝e na┼éo┼╝y─ç PIP s─ů ┼Ťmiesznie niskie.

    Autorzy artyku┼éu przygotowali relacj─Ö wed┼éug zasad dziennikarskiej obiektywno┼Ťci. Cytuj─ů wi─Öc wypowiedzi przepracowanych i wyczerpanych stresem kobiet. Przywo┼éuj─ů opinie lekarzy, kt├│rzy potwierdzaj─ů, ┼╝e kobiety rzeczywi┼Ťcie s┼éab┼éy z przepracowania. Pojawia si─Ö te┼╝ stanowisko szefa firmy, kt├│ry stwierdza, ze firma dba o swoich pracownik├│w, czego dowodem jest ju┼╝ to, i┼╝ do przypadk├│w zas┼éabni─Ö─ç wezwano karetki pogotowia - poza tym prawdziw─ů przyczyn─ů omdle┼ä jest wirus grypy jelitowej. W artykule pojawia si─Ö ponadto g┼éos eksperta od mobbingu, kt├│ry stwierdza, ze pracownice Humaxu potrzebuj─ů pomocy. Wsparcie dla kobiet deklaruje Bogus┼éaw Zi─Ötek, szef zwi─ůzku "Sierpie┼ä 80", kt├│ry dodaje, ┼╝e to co si─Ö dzieje w Be┼échatowie jest powszechn─ů praktyk─ů w innych firmach z udzia┼éem kapita┼éu zagranicznego. Artyku┼é ko┼äczy si─Ö przywo┼éaniem komentarza innej jeszcze ekspertki, tym razem koreanistki, kt├│ra stwierdza, ┼╝e: „problem bierze si─Ö cz─Ö┼Ťciowo z r├│┼╝nic w etosie pracy mi─Ödzy Korea┼äczykami a Polakami” oraz ze stereotypowego postrzegania roli i kompetencji kobiet przez tych pierwszych.

    W zestawieniu r├│┼╝nych punkt├│w widzenia wok├│┼é izolowanego przypadku ekscesu wyzysku gubi si─Ö sedno problemu, czyli strukturalne w┼éa┼Ťciwo┼Ťci zarz─ůdzania now─ů globaln─ů gospodark─ů, kt├│re utrzymuje wzrost zysku mi─Ödzy innymi dzi─Öki preferowaniu taniej i jednocze┼Ťnie wydajnej pracy kobiet. Decyzjami w┼éa┼Ťcicieli i menad┼╝er├│w koncern├│w i fabryk bez wzgl─Ödu na pochodzenie etniczne czy kultur─Ö kieruje ta sama logika, chc─ů wi─Ökszych zysk├│w, korzystniejszych kontrakt├│w, co w ostatecznym rachunku oznacza ta┼äszej si┼éy roboczej. W Polsce, jak w wielu innych miejscach na ┼Ťwiecie, ta┼äsze s─ů kobiety. Najpierw przemiany gospodarcze pozbawiaj─ů je podstaw do ┼╝ycia, a potem jedyna oferta to praca na pod┼éych warunkach, albo emigracja zarobkowa, co cz─Östo oznacza wyzysk i poniewierk─Ö.

    Gdyby korea┼äskie kobiety godzi┼éy si─Ö na tak niskie zarobki, Humax nie jecha┼éby z pewno┼Ťci─ů ze swoj─ů fabryk─ů a┼╝ do Polski. Kobiety z Korei przesz┼éy ju┼╝ podobny etap w latach siedemdziesi─ůtych, kiedy ich praca by┼éa na tyle konkurencyjna, aby skusi─ç do zainstalowania si─Ö w Korei P┼éd. fabryki p├│┼énocnoameryka┼äskiej firmy Nike. Obecnie wynagrodzenia w Korei osi─ůgn─Ö┼éy na tyle wysoki poziom, ┼╝e rodzimi przedsi─Öbiorcy poszukuj─ů ta┼äszej pracy w innych krajach, w tym tak┼╝e na rosyjskim Dalekim Wschodzie, w Chinach , czy w Polsce.

    W ci─ůgu kilku ostatnich dekad, wobec rosn─ůcej globalnej konkurencji i nasycenia rynk├│w zbytu w macierzystych krajach, koncerny w przemy┼Ťle zabawkarskim, odzie┼╝owym, elektronicznym, agd, czy w us┼éugach typu call centre intensywnie poszukuj─ů nowych rynk├│w zbytu oraz taniej i spolegliwej si┼éy roboczej – tak─ů stanowi─ů kobiety, gdy┼╝ to one cz─Ö┼Ťciej s─ů bez pracy i maj─ů s┼éabsz─ů pozycj─Ö je┼Ťli chodzi o mo┼╝liwo┼Ťci negocjowania warunk├│w. Po upadku przemys┼éu odzie┼╝owego, ┼ü├│d┼║ i okolice, w┼é─ůczaj─ůc Be┼échat├│w, sta┼éy si─Ö rezerwuarem kobiecej si┼éy roboczej. Liberalizacja globalngo handlu i reformy rynkowe, kt├│re otworzy┼éy polsk─ů gospodark─Ö na globaln─ů konkurencj─Ö, szybko doprowadzi┼éy do upadku prawie wszystkie zak┼éady w┼é├│kiennicze, kt├│re zatrudnia┼éy g┼é├│wnie kobiety. Jednocze┼Ťnie nie powstawa┼éy nowe miejsca pracy, tote┼╝ wiele z tych kobiet pozosta┼éo bez ┼Ťrodk├│w do ┼╝ycia. Obszary przemys┼éowe, kt├│re neoliberalne zmiany szybko przekszta┼éci┼éy w zdeindustrializowane tereny z ogromn─ů liczb─ů bezrobotnych zacz─Öto wkr├│tce nazywa─ç wyspami nowej ziemi obiecanej, u┼╝ywaj─ůc tego okre┼Ťlenia bez cudzys┼éowu. Na stronach portalu internetowego przedsi─Öbiorstwa ┼ü├│dzka Specjalna Strefa Ekonomiczna S.A. przeczytamy, ┼╝e jest ona „Ziemi─ů Obiecan─ů inwestycji i jednym z najszybciej rozwijaj─ůcych si─Ö obszar├│w gospodarczych w Polsce. Doskonale po┼éo┼╝ona i skomunikowana, oferuje atrakcyjne tereny inwestycyjne w wojew├│dztwie i ┼üodzi, kompleksow─ů obs┼éug─Ö procesu inwestycyjnego oraz mo┼╝liwo┼Ť─ç skorzystania ze znacz─ůcych ulg podatkowych”. Link

    W nat┼éoku og┼éupiaj─ůcej propagandy urz─Ödnicy i specjali┼Ťci od „komunikacji biznesowej” nie wiedz─ů ju┼╝ co m├│wi─ů, przywo┼éuj─ůc bezmy┼Ťlnie, gdy┼╝ trudno ich pos─ůdza─ç o gorzka ironi─Ö, tytu┼é klasycznego powie┼Ťci Rejmonta i opartego na niej filmu. Wsp├│┼éczesna m┼éoda kadra urz─Ödnicza zna ju┼╝ tylko obecnego Wajd─Ö i jego nudne filmid┼éa, kt├│re usankcjonowano piecz─Öci─ů narodowej sztuki. Kto pami─Öta scen─Ö z jego dawnego dzie┼éa o dzikim kapitalizmie ┼é├│dzkim z pocz─ůtku XX w., kiedy krew z obci─Ötej g┼éowy pracownika plami wychodz─ůce spod krosien bia┼ée p┼é├│tno, temu nowa „ziemia obiecana” mo┼╝e nasun─ů─ç inne skojarzenia.

    Mniej wi─Öcej sto lat p├│┼║niej od czasu, w kt├│rym toczy┼éa si─Ö akcja filmu Wajdy pracownikowi fabryki w ┼üodzi zostaje uci─Öta g┼éowa, i to ju┼╝ nie jest film, ale rzeczywisto┼Ť─ç. Przyczyn─ů wypadku jest rezygnacja z ochrony pracy na rzecz zwi─Ökszania wydajno┼Ťci. Prasa w fabryce pralek firmy Indesit zmia┼╝d┼╝y┼éa g┼éow─Ö Tomka Johanna, poniewa┼╝ wy┼é─ůczono zabezpieczenia, aby przy┼Ťpieszy─ç produkcj─Ö, co z kolei osi─ůgano przez wy┼Ťrubowane normy, jakie narzuca┼éa w┼éoska centrala, gdzie zarz─ůd firmy rozliczany jest ze zwi─Ökszania stopy zysku i wzrostu warto┼Ťci akcji Indesitu. Mamy wi─Öc do czynienia z anonimowym systemem, gdzie d─ů┼╝eniom do zysku nie towarzyszy odpowiednia regulacja warunk├│w pracy, kt├│ra efektywnie chroni┼éaby pracownik├│w. Wypadek mia┼é miejsce dwa lata temu. Proces, kt├│ry ma ustali─ç przyczyny tragedii ci─ůgle jeszcze trwa. Zarz─ůd ┼ü├│dzkiej Strefy Specjalnej na li┼Ťcie swoich osi─ůgni─Ö─ç nadal chwali si─Ö powa┼╝n─ů inwestycj─ů firmy Indesit.

    W nowym porz─ůdku ekonomicznym wszystko kr─Öci si─Ö wok├│┼é inwestor├│w. Dla nich s─ů przeznaczone wszelkie przywileje. Zwolnienia z podatk├│w, grunty po atrakcyjnych cenach, dotacje publiczne. W┼éadze lokalne i pa┼ästwowe robi─ů wszystko, aby przypodoba─ç si─Ö inwestorom i nic dla ludzi, kt├│rym rzekomo inwestycje maj─ů s┼éu┼╝y─ç. Mieszka┼äcom - pracowitym i zaradnym - ma wystarczy─ç obietnica pracy. Zgodnie z obecnie panuj─ůcym porz─ůdkiem prawdy, w┼éadze pa┼ästwowe i lokalne, razem z przytakuj─ůcymi im ekspertami i dziennikarzami ciesz─ů si─Ö z ka┼╝dej zagranicznej inwestycji, wszystkim innym r├│wnie┼╝ ka┼╝─ů si─Ö cieszy─ç. Mieszka┼äcom Be┼échatowa sugerowano, aby cieszyli si─Ö, ┼╝e „Korea┼äczycy polubili” ich miasto i okolice. Link Kiedy w 2006 roku zak┼éadano fabryk─Ö Humax, Be┼échatowianie rzeczywi┼Ťcie si─Ö cieszyli, zw┼éaszcza kobiety, ale nie d┼éugo. Rado┼Ť─ç zmieni┼éa si─Ö bowiem wkr├│tce w udr─Ök─Ö har├│wki. „Zbawcze” inwestycje zagraniczne to niezliczone historie pracy ponad si┼éy, stresu i upokorze┼ä. To czy w┼éa┼Ťciciel jest Korea┼äczykiem, Hiszpanem czy Polakiem nie ma wi─Ökszego znaczenia dop├│ty, dop├│ki w Polsce b─Öd─ů obszary, gdzie praca za 800-900 z┼éotych miesi─Öcznie mo┼╝e by─ç oferowana jako dobrodziejstwo, a liczba ofert pracy w stosunku do liczby zarejestrowanych bezrobotnych ma si─Ö jak 1 do 100, co nadal ma miejsce w wielu regionach Polski. Taka sytuacja umo┼╝liwia i sankcjonuje wyzysk.

    Na prze┼éomie 2006 i 2007 r. hiszpa┼äska firma Greenkett oferowa┼éa prac─Ö przy produkcji paneli drewnianych za 850 netto. Firma zainstalowa┼éa si─Ö w D─Öbnie pod Poznaniem i zatrudnia g┼é├│wnie m┼éode kobiety. Praca jest ci─Ö┼╝ka, odbywa si─Ö w szkodliwych dla zdrowia warunkach (ha┼éas i py┼é), w systemie trzyzmianowym. W hali produkcyjnej temperatura w lecie przekracza czasem 40 stopni, a zim─ů spada poni┼╝ej 8. Pracodawca rozwi─ůzuje umowy z tymi pracownicami, kt├│re bior─ů urlopy zdrowotne lub macierzy┼äskie, co sk┼éania inne kobiety do rezygnacji ze zwolnie┼ä w czasie choroby. Ponadto zmusza kobiety do pracy w nadgodzinach, za kt├│ra nie s─ů odpowiednio wynagradzane. Na pocz─ůtku ubieg┼éego roku cz─Ö┼Ť─ç pracownic za┼éo┼╝y┼éa w firmie zwi─ůzek zawodowy. Uda┼éo mu si─Ö sk┼éoni─ç pracodawc─Ö do pewnej poprawy warunk├│w, jednak┼╝e kilka miesi─Öcy po za┼éo┼╝eniu zwi─ůzku jego dwie najbardziej aktywne dzia┼éaczki zosta┼éy zwolnione. Dyrektorem przedsi─Öbiorstwa Greenkett w Polsce jest kobieta. Uda┼éo si─Ö jej prze┼éama─ç szklany sufit, ale jej sukces zawodowy uzale┼╝niony by┼é od ucisku innych kobiet. Praca za 800 pln brutto, na dodatek w warunkach jak wy┼╝ej opisane prowadzi do fizycznego wycie┼äczenia, a na d┼éu┼╝sz─ů met─Ö do utraty zdolno┼Ťci do pracy. Pa┼ästwo nie powinno dopuszcza─ç do takich sytuacji, poprzez odpowiedni─ů legislacj─Ö i wzmocnienie inspekcji pracy czy instytucji zwi─ůzk├│w zawodowych.

    Tymczasem, tworzenie klimatu anty-zwi─ůzkowego jest jednym z wa┼╝nych element├│w tworzenia dobrych warunk├│w dla inwestycji. Prawa cz┼éowieka, w tym prawa spo┼éeczne czy prawa kobiet s─ů przeszkod─ů, jakim┼Ť zapomnianym osadem dyskursu z przesz┼éo┼Ťci, kt├│ry to dyskurs ju┼╝ u nas porzucono. Zast─Öpuje si─Ö go dyskursem o formalnej r├│wno┼Ťci (dla wi─Ökszo┼Ťci oznaczaj─ůcym w praktyce r├│wno┼Ť─ç w biedzie), o rzekomo powszechnym dobrobycie, o rzekomych dobrych efektach wzrostu gospodarczego dla wszystkich. Nowa mantra g┼éosi, ┼╝e po zmniejszeniu podatk├│w (efektywne podatki w Polsce s─ů jedne z najni┼╝szych na ┼Ťwiecie) w┼éa┼Ťciciele i zarz─ůdzaj─ůcy firmami zainwestuj─ů w rozw├│j firm, co si─Ö automatycznie prze┼éo┼╝y na nowe miejsca pracy. ┼╗adne badania empiryczne nie potwierdzaj─ů prawdziwo┼Ťci takich stwierdze┼ä. Chodzi wi─Öc o to, aby dyskurs o automatycznie dobroczynnych inwestycjach pe┼éni┼é rol─Ö dyscyplinarn─ů, wymusza┼é dostowanie ludzi do globalnych konkurencyjnych rynk├│w, gdzie biedni konkuruj─ů z biedniejszymi o miejsca pracy.

    G┼é├│wni spo┼éeczni konstruktorzy proinwestycyjnego klimatu, czyli stowarzyszenia typu „Lewiatan”, eksperci od gospodarki przer├│┼╝nej ma┼Ťci, jak te┼╝ politycy rz─ůdz─ůcej od niedawna koalicji nabrali ostatnio szczeg├│lnej werwy. Komisja „Przyjazne pa┼ästwo” zabra┼éa si─Ö do roboty. Pytanie, dla kogo pa┼ästwo ma by─ç przyjazne?

    Jednym ze sposob├│w „uprzyja┼║niania” pa┼ästwa ma by─ç nowelizacja ustawy o zwi─ůzkach zawodowych. Jak donosi Dziennik "Polska", „w szeregach Platformy Obywatelskiej topnieje tolerancja dla zwi─ůzkowych przepychanek. W klubie coraz g┼éo┼Ťniej m├│wi si─Ö o konieczno┼Ťci solidnych zmian w ustawie”. Ta sama gazeta cytuje senatora Tomasza Misiaka, szefa komisji gospodarki w Senacie, kt├│ry uwa┼╝a, ze „najwa┼╝niejsze to powstrzyma─ç mno┼╝─ůce si─Ö w zak┼éadach kolejne zwi─ůzki zawodowe. - Pracodawca ma zwi─ůzane r─Öce, musi z nimi konsultowa─ç nawet najdrobniejsze sprawy”. Paniom i panom, kt├│rzy o sprawy kobiet walcz─ů usi┼éuj─ůc przekona─ç premiera Tuska czy prezydenta Kaczy┼äskiego do utworzenia urz─Ödu do spraw r├│wnouprawnienia raz jeszcze gratulujemy politycznej przenikliwo┼Ťci.

    12.02.08
    Lewicowa Sie─ç Feministyczna
    Rozgwiazda


    KONKURS
    Pami─Ötniki Emigrantki


    Logowanie
    Nazwa u┐ytkownika

    Has│o



    Nie mo┐esz siŕ zalogowaŠ?
    Popro o nowe has│o
    Copyright © 2005
    White_n_Light Theme by: Smokeman
    Powered by PHP-Fusion copyright © 2002 - 2024 by Nick Jones.
    Released as free software without warranties under GNU Affero GPL v3.
    Wygenerowano w sekund: 0.01