THINK TANK FEMINISTYCZNY
  • O think tanku

  • BIBLIOTEKA ONLINE

    - opis projektu, zarys marzeń
    - teksty wszystkie (alfabetycznie, wg autorek)
    - teksty polskie
    - tłumaczenia (wszystkie)
    - feminizm/filozofia/polityka
    - feminizm/ekonomia
    - kobiety, ub├│stwo, prekariat
    - feminizm / ekologia
    - historia kobiet
    - biblioteki feministyczne w sieci


  • PIEL─śGNIARKI

  • EMIGRANTKI


  • WARSZTATY

  • Komentarze i recenzje Think Tanku Feministycznego

  • RAPORTY I DIAGNOZY


  • Feministyczna krytyka ekonomii – kurs online

  • Gender i polityka - kurs online

  • Feministyczna krytyka filozofii - kurs online


  • SZTUKA JAKO KRYTYKA


  • STRONA TOMKA
    SEMINARIUM FOUCAULT
    NEKROPOLITYKA
    PIEL─śGNIARKI I PO┼üO┼╗NE
    WOL─ś BY─ć
    EKOLOGIA EKONOMIA
    WSPIERAJ─ä NAS






    KATARZYNA GAWLICZ. SZKOŁA NA RYNKU
    Zaczn─Ö od wycieczki w przesz┼éo┼Ť─ç. Swoj─ů edukacj─Ö zaczyna┼éam w trzyklasowej wiejskiej szkole. Gdy sko┼äczy┼éam pierwsz─ů klas─Ö, szko┼éa rozros┼éa si─Ö do o┼Ťmiu oddzia┼é├│w, wci─ů┼╝ jednak by┼éa bardzo ma┼éa. Moja klasa nie liczy┼éa nigdy wi─Öcej ni┼╝ 18 os├│b, inne by┼éy podobnej wielko┼Ťci, wi─Öc niemal wszyscy w szkole si─Ö znali. Z niedowierzaniem s┼éucha┼éam opowie┼Ťci znajomych ucz─ůcych si─Ö w trzydziestoosobowej klasie w wielooddzia┼éowych szko┼éach, sp─Ödzaj─ůcych przerwy na w─Ödr├│wkach z jednego ko┼äca korytarza na drugi.

    Moja ma┼éa podstaw├│wka wci─ů┼╝ istnieje, pomimo wielokrotnie pojawiaj─ůcych si─Ö g┼éos├│w, ┼╝e nale┼╝a┼éoby j─ů zamkn─ů─ç, gdy┼╝ jej utrzymywanie si─Ö nie op┼éaca. W oddalonym o osiem kilometr├│w gminnym mie┼Ťcie znajduje si─Ö wystarczaj─ůco wiele plac├│wek, kt├│re mog┼éyby przyj─ů─ç w sumie niewielk─ů grup─Ö uczni├│w i uczennic z wiejskiej szko┼éy.

    Szko┼éa istnieje i wbrew dramatycznym prognozom dotycz─ůcym ni┼╝u demograficznego w ostatnich latach nawet troch─Ö si─Ö powi─Ökszy┼éa. Istnieje, a ucz─Öszczaj─ůce do niej dzieci – na przek├│r opiniom o niskim poziomie nauczania na wsi – uzyskuj─ů dobre wyniki w testach kompetencji, bior─ů udzia┼é w konkursach, przygotowuj─ů r├│┼╝nego rodzaju dzia┼éania, w kt├│rych uczestnicz─ů mieszka┼äcy i mieszkanki wsi. Bo ta szko┼éa jest cz─Ö┼Ťci─ů lokalnej spo┼éeczno┼Ťci, odbudowana po wojnie przez mieszka┼äc├│w wsi, kt├│rzy r├│wnie┼╝, kilkadziesi─ůt lat p├│┼║niej, doprowadzili do tego, ┼╝e szko┼éa z trzyklasowej zosta┼éa przekszta┼écona w o┼Ťmioklasow─ů. A jeszcze p├│┼║niej za┼éo┼╝yli stowarzyszenie, kt├│re nieustannie zabiega o zdobycie dodatkowych funduszy, umo┼╝liwiaj─ůcych lepsze funkcjonowanie szko┼éy.

    Tej szkole znowelizowana w┼éa┼Ťnie przez Sejm Ustawa o systemie o┼Ťwiaty ju┼╝ nie grozi. Ustawa zak┼éada, ┼╝e samorz─ůdy mog─ů przekaza─ç osobie prawnej lub fizycznej prowadzenie szko┼éy licz─ůcej nie wi─Öcej ni┼╝ 70 uczni├│w. Wszystko to, jak twierdzi Minister Edukacji Narodowej Katarzyna Hall, „aby chroni─ç ma┼ée szko┼éy i da─ç szans─Ö organizacjom spo┼éecznym”. Lokalne samorz─ůdy zapewne z rado┼Ťci─ů zacieraj─ů r─Öce. Marek Olszewski, wiceprzewodnicz─ůcy Zwi─ůzku Gmin Wiejskich Rzeczypospolitej Polskiej, zauwa┼╝a w „Gazecie Prawnej”, ┼╝e „w sytuacji kiedy nowa szko┼éa jest potrzebna w ma┼éej miejscowo┼Ťci, a jej koszty utrzymania drastycznie rosn─ů, bo jest w niej np. do pi─Öciu uczni├│w w oddziale, to taki ucze┼ä kosztuje wielokrotno┼Ť─ç subwencji o┼Ťwiatowej”.

    Poniewa┼╝ kwota subwencji uzale┼╝niona jest od liczby os├│b ucz─Öszczaj─ůcych do szko┼éy, w przypadku ma┼éych szk├│┼é samorz─ůdy lokalne, odpowiedzialne za utrzymanie szk├│┼é na swoim terenie, rzeczywi┼Ťcie zmuszone s─ů do dop┼éacania kwot relatywnie wi─Ökszych ni┼╝ dzieje si─Ö to w przypadku liczniejszych szk├│┼é. Ekonomiczna racjonalno┼Ť─ç powoduje, ┼╝e gdy rosn─ů koszty, inne kwestie schodz─ů na dalszy plan. Marek Olszewski nie zastanawia si─Ö wi─Öc ju┼╝ nad znaczeniem, jakie dla uczni├│w ma mo┼╝liwo┼Ť─ç ucz─Öszczania do szko┼éy w swojej miejscowo┼Ťci lub nad jako┼Ťci─ů kszta┼écenia w ma┼éych grupach. Ministerstwo Edukacji Narodowej natomiast stwarza poz├│r, ┼╝e sprawami tego rodzaju jest g┼é─Öboko przej─Öte.

    Poz├│r – bo u┼éatwienie przekazywania szk├│┼é jednostkom niesamorz─ůdowym lub osobom prywatnym trudno uzna─ç za rzeczywiste rozwi─ůzanie. Utrzymanie ma┼éej szko┼éy nie stanie si─Ö mniej kosztowne tylko dzi─Öki temu, ┼╝e b─Ödzie ona prowadzona przez stowarzyszenie rodzic├│w. Ale to ju┼╝ nie na samorz─ůdach lokalnych – a wi─Öc ostatecznie na pa┼ästwie – spocznie odpowiedzialno┼Ť─ç za zapewnienie finansowania umo┼╝liwiaj─ůcego funkcjonowanie szko┼éy. Wci─ů┼╝ b─Öd─ů one zobligowane do przekazywania szko┼éom subwencji o┼Ťwiatowej, ta jednak na pokrycie wszystkich niezb─Ödnych wydatk├│w nie wystarcza. Szko┼éy zostan─ů wi─Öc zmuszone do znalezienia rozwi─ůza┼ä umo┼╝liwiaj─ůcych im przetrwanie. Oznacza to konieczno┼Ť─ç szukania oszcz─Ödno┼Ťci, na przyk┼éad poprzez obni┼╝anie wynagrodzenia i zwi─Ökszanie czasu pracy nauczycielek. Dyrektorka prowadzonej przez stowarzyszenie szko┼éy w podwroc┼éawskiej gminie O┼éawa o┼Ťwiadczy┼éa wprost podczas naszej rozmowy, ┼╝e po przekszta┼éceniach pensum nauczycielek w jej szkole wzros┼éo o jedn─ů czwart─ů, a zarobki spad┼éy o jedn─ů trzeci─ů. W szko┼éach niepublicznych nie obowi─ůzuje Karta Nauczyciela (od dawna zreszt─ů b─Öd─ůca drzazg─ů w oku rz─ůdz─ůcych, kt├│rzy ch─Ötnie by si─Ö jej ca┼ékiem pozbyli), kt├│ra jako nauczycielski uk┼éad zbiorowy gwarantuje osobom zatrudnionym w o┼Ťwiacie stabilizacj─Ö i bezpiecze┼ästwo finansowe, daj─ůc tak┼╝e prawo do r├│┼╝nego rodzaju ┼Ťwiadcze┼ä (na przyk┼éad dodatk├│w zwi─ůzanych z prac─ů na wsi czy z wys┼éug─ů lat). Brak Karty Nauczyciela oznacza tak┼╝e, ┼╝e mo┼╝liwe – i faktycznie maj─ůce miejsce – jest zatrudnianie nauczycielek na umow─Ö na czas okre┼Ťlony – od wrze┼Ťnia do czerwca. Mityczne dwumiesi─Öczne wakacje mo┼╝na przeznaczy─ç na szukanie dorywczej pracy. To mi─Ödzy innymi ze wzgl─Ödu na realne ryzyko znacznego pogorszenia si─Ö warunk├│w pracy nauczycieli u┼éatwieniom w przekazywaniu szk├│┼é instytucjom niesamorz─ůdowym tak bardzo przeciwny jest Zwi─ůzek Nauczycielstwa Polskiego.

    Zmniejszanie wynagrodze┼ä os├│b zatrudnionych w szkole to jedno rozwi─ůzanie, wi─Ökszy udzia┼é finansowy rodzic├│w w jej utrzymaniu to drugie. I cho─ç wiceminister edukacji Krystyna Szumilas podkre┼Ťla, ┼╝e „szko┼éy te nadal b─Öd─ů publiczne i bezp┼éatne” i nie b─Ödzie konieczno┼Ťci op┼éacania czesnego, rodzice w wi─Ökszym stopniu b─Öd─ů musieli partycypowa─ç w kosztach. Dzia┼éacze Platformy Obywatelskiej stwierdzaj─ů w tek┼Ťcie zamieszczonym na stronie internetowej partii, ┼╝e „cz─Östo rodzice sami pr├│buj─ů ograniczy─ç koszty utrzymania plac├│wek. Sami sprz─ůtaj─ů szko┼éy, przygotowuj─ů dla dzieci obiady, dy┼╝uruj─ů w ┼Ťwietlicach”. Bezp┼éatne szko┼éy wymagaj─ů zatem znacznych nak┼éad├│w niewynagradzanej pracy.

    Przekszta┼écanie systemu edukacji to jeden z wymiar├│w szerszego procesu przenoszenia odpowiedzialno┼Ťci za realizacj─Ö spo┼éecznych zobowi─ůza┼ä z pa┼ästwa na gospodarstwa domowe. Likwidacja przedszkoli powoduje, ┼╝e obowi─ůzek opieki nad dzie─çmi spada na rodziny – a w praktyce g┼é├│wnie na kobiety. Wprost legitymizuje to niedawny rz─ůdowy pomys┼é wprowadzenia bezp┼éatnych urlop├│w wychowawczych dla bab─ç, aby mog┼éy zaj─ů─ç si─Ö swoimi wnukami. Ograniczenie dost─Öpno┼Ťci do s┼éu┼╝by zdrowia, w tym skracanie czasu leczenia w szpitalach, oraz brak instytucjonalnych form opieki nad osobami przewlekle chorymi i starszymi ma podobny skutek. Jakby tego by┼éo ma┼éo, Ministerstwo Edukacji Narodowej pr├│buje obarczy─ç rodzic├│w – i zn├│w mo┼╝emy podejrzewa─ç, ┼╝e b─Öd─ů to g┼é├│wnie kobiety – obowi─ůzkiem zapewnienia swoim dzieciom kszta┼écenia. I cho─ç by─ç mo┼╝e faktycznie „nie mo┼╝na m├│wi─ç tutaj o ┼╝adnej prywatyzacji”, co gorliwie podkre┼Ťla Krystyna Szumilas – na niepobieraj─ůcych op┼éat szko┼éach rzeczywi┼Ťcie trudno zbi─ç kokosy – to niew─ůtpliwie pa┼ästwo pozbywa si─Ö odpowiedzialno┼Ťci za zapewnienie dzieciom dost─Öpu do edukacji, zrzucaj─ůc j─ů na sfer─Ö prywatn─ů.

    I tu pojawia si─Ö szereg pyta┼ä i w─ůtpliwo┼Ťci. Prowadzenie szko┼éy stowarzyszeniowej to ogromne wyzwanie. Wymaga du┼╝ego zaanga┼╝owania ze strony lokalnej spo┼éeczno┼Ťci oraz odpowiednich zasob├│w w postaci wiedzy o kszta┼éceniu, kreatywno┼Ťci, czasu, energii, pieni─Ödzy. Oczywi┼Ťcie wspaniale jest, gdy lokalna spo┼éeczno┼Ť─ç anga┼╝uje si─Ö w ┼╝ycie szko┼éy. Z takiego zaanga┼╝owania wyrasta┼éa spora cz─Ö┼Ť─ç alternatywnych, post─Öpowych szk├│┼é. W├│wczas jednak by┼é to ┼Ťwiadomy wyb├│r rodzic├│w poszukuj─ůcych rozwi─ůza┼ä edukacyjnych, kt├│rych nie dawa┼é zwyk┼éy system kszta┼écenia. Znowelizowana ustawa o systemie o┼Ťwiaty tego rodzaju zaanga┼╝owanie wymusza. Co w sytuacji, gdy mieszka┼äcy wsi nie posiadaj─ů niezb─Ödnych zasob├│w i nie s─ů zdolni do podj─Öcia takiego wyzwania? Prawo do dobrej edukacji maj─ů wszystkie dzieci, niezale┼╝nie od tego, gdzie przydarzy┼éo im si─Ö ┼╝y─ç. Ustawa zabrania wprawdzie osobie prawnej lub fizycznej prowadz─ůcej szko┼é─Ö zlikwidowania jej i zobowi─ůzuje samorz─ůd lokalny do przej─Öcia jej w przypadku stwierdzenia nieprawid┼éowo┼Ťci, niemniej jednak przypomina to eksperymentowanie na dzieciach: je┼Ťli si─Ö uda, b─Öd─ů mia┼éy dobr─ů, tani─ů szko┼é─Ö, je┼Ťli nie – zawsze mo┼╝na je przenie┼Ť─ç do szko┼éy w s─ůsiedniej miejscowo┼Ťci lub przekaza─ç szko┼é─Ö komu innemu, kto by─ç mo┼╝e spisze si─Ö lepiej. W Stanach Zjednoczonych oko┼éo 11 procent charter schools – szk├│┼é utrzymywanych z publicznych pieni─Ödzy, ale zarz─ůdzanych przez prywatne instytucje, funkcjonuj─ůcych w oparciu o umowy z lokalnymi radami do spraw edukacji – jest zamykanych z r├│┼╝nych powod├│w: niezadowalaj─ůcej jako┼Ťci kszta┼écenia, problem├│w finansowych lub zwi─ůzanych z zarz─ůdzaniem szko┼é─ů. Wprowadzany w┼éa┼Ťnie w Polsce model ma┼éych szk├│┼é prowadzonych przez osoby fizyczne lub prawne w du┼╝ym stopniu przypomina rozwi─ůzanie ameryka┼äskie. Pedagog Jerzy Lackowski ju┼╝ w 2005 roku wsp├│┼épracuj─ůcy z Katarzyn─ů Hall w zakresie edukacji w ramach Polskiego Forum Obywatelskiego, wprost m├│wi┼é o konieczno┼Ťci nawi─ůzywania do tego w┼éa┼Ťnie modelu kszta┼écenia. W znowelizowanej Ustawie o systemie o┼Ťwiaty brak zapis├│w dotycz─ůcych weryfikacji kompetencji os├│b przejmuj─ůcych szko┼éy, mo┼╝na wi─Öc przypuszcza─ç, ┼╝e cz─Ö┼Ť─ç szk├│┼é stowarzyszeniowych podzieli los charter schools i wcze┼Ťniej czy p├│┼║niej zniknie.

    Ustawa w ┼╝aden spos├│b nie precyzuje, kto mo┼╝e przej─ů─ç szko┼é─Ö. W najlepszym wypadku b─Ödzie to stowarzyszenie za┼éo┼╝one przez rodzic├│w zatroskanych o edukacj─Ö swoich dzieci i zdolnych do zagwarantowania trwania i rozwoju szko┼éy. W sytuacji mniej idealnej b─Ödzie to profesjonalna instytucja zajmuj─ůca si─Ö prowadzeniem ma┼éych szk├│┼é, wyspecjalizowana w zarz─ůdzaniu i posiadaj─ůca odpowiednie ┼Ťrodki, ale niekoniecznie znaj─ůca lokaln─ů specyfik─Ö. Co jednak, gdy szko┼é─Ö zechce przej─ů─ç na przyk┼éad instytucja religijna, przekszta┼écaj─ůca j─ů w szko┼é─Ö wyznaniow─ů, a w┼éadze gminy na to przystan─ů? Zgodnie z artyku┼éem 53 Konstytucji RP „rodzice maj─ů prawo do zapewnienia dzieciom wychowania i nauczania moralnego i religijnego zgodnie ze swoimi przekonaniami” i „nikt nie mo┼╝e by─ç zmuszany do uczestniczenia ani do nieuczestniczenia w praktykach religijnych”. Trudno wyobrazi─ç sobie zagwarantowanie neutralno┼Ťci ┼Ťwiatopogl─ůdowej szko┼éy oraz zapewnienie dzieciom niewierz─ůcym mo┼╝liwo┼Ťci swobodnego korzystania z edukacji, gdy w danej miejscowo┼Ťci b─Ödzie istnia┼éa tylko jedna, prowadzona przez stowarzyszenie wyznaniowe, szko┼éa. Po dyskusjach i politycznych targach dodano do Ustawy o systemie o┼Ťwiaty zapis m├│wi─ůcy o konieczno┼Ťci zaaprobowania przez kuratorium o┼Ťwiaty decyzji o przekazaniu szko┼éy jednostce niesamorz─ůdowej. Stwarza to szans─Ö na to, ┼╝e przynajmniej cz─Ö┼Ť─ç szczeg├│lnie gro┼║nych pr├│b przekszta┼éce┼ä zostanie zablokowana, ale rzecz jasna nie jest tego gwarantem.

    Wy┼éania si─Ö tu kolejny problem. Cho─ç tw├│rcy ustawy m├│wi─ů du┼╝o o tym, ┼╝e umo┼╝liwienie przejmowania szk├│┼é przez stowarzyszenia to „dawanie szans spo┼éecze┼ästwu obywatelskiemu” (jak w trakcie sejmowej debaty nad nowelizacj─ů ustawy o┼Ťwiadczy┼éa Katarzyna Hall), w istocie demokratyczny charakter przekszta┼éce┼ä jest w─ůtpliwy. Plany zmiany statusu szko┼éy nie musz─ů by─ç konsultowane z lokaln─ů spo┼éeczno┼Ťci─ů, nauczycielkami czy uczennicami i uczniami. Ustawa zak┼éada jedynie, ┼╝e „jednostka samorz─ůdu terytorialnego jest obowi─ůzana powiadomi─ç (...) pracownik├│w szko┼éy lub plac├│wki oraz zak┼éadow─ů organizacj─Ö zwi─ůzkow─ů o terminie przekazania szko┼éy lub plac├│wki, jego przyczynach, prawnych, ekonomicznych i socjalnych skutkach dla pracownik├│w, a tak┼╝e nowych warunkach pracy i p┼éacy”. Zapis ten jest niezwykle wa┼╝ny, gdy┼╝ faktycznie pozbawia lokalne spo┼éeczno┼Ťci, w tym personel plac├│wki o┼Ťwiatowej, w┼éadzy decyzyjnej. Co w sytuacji, gdy nie b─Öd─ů one chcia┼éy takich przekszta┼éce┼ä, i b─Öd─ů mia┼éy ku temu dobre powody? Ustawa nie daje realnej mo┼╝liwo┼Ťci wyboru. Nauczycielki mog─ů zrezygnowa─ç z pracy, je┼Ťli nie zgodz─ů si─Ö na nowe warunki zatrudnienia i wynagrodzenia. Rodzice mog─ů przenie┼Ť─ç dziecko do innej szko┼éy, skazuj─ůc je na codzienne dojazdy, lub za┼éo┼╝y─ç stowarzyszenie, kt├│re szko┼é─Ö poprowadzi. Rozwi─ůzaniom tym bli┼╝ej do autorytaryzmu ni┼╝ do idea┼éu spo┼éecze┼ästwa obywatelskiego.

    Zapis taki nie zaskakuje. Jak pisz─ů na swojej stronie internetowej dzia┼éacze Platformy Obywatelskiej, „dotychczas spos├│b tworzenia ma┼éych szk├│┼é by┼é skomplikowany. Samorz─ůd musia┼é najpierw szko┼é─Ö zlikwidowa─ç, co niejednokrotnie wywo┼éywa┼éo ogromne konflikty w lokalnej spo┼éeczno┼Ťci. Teraz b─Ödzie m├│g┼é od razu przekaza─ç [szko┼é─Ö] na przyk┼éad stowarzyszeniu rodzic├│w”. „Ogromne konflikty” rzeczywi┼Ťcie cz─Östo towarzysz─ů przekszta┼éceniom plac├│wek edukacyjnych. W 2006 roku we Wroc┼éawiu, na fali likwidacji publicznych przedszkoli, pr├│bowano sprywatyzowa─ç (w oficjalnym j─Özyku: przekszta┼éci─ç w niepubliczne) bardzo dobre, wysoko cenione, niedawno wyremontowane z publicznych ┼Ťrodk├│w przedszkole. Protestowa┼éy nauczycielki, obawiaj─ůce si─Ö utraty pracy, obni┼╝enia wynagrodzenia oraz zwi─Ökszenia i tak ju┼╝ du┼╝ego obci─ů┼╝enia prac─ů, co spotyka┼éo ich znajome z prywatyzowanych przedszkoli. Protestowali tak┼╝e rodzice, zaniepokojeni mo┼╝liwo┼Ťci─ů wzrostu op┼éat za przedszkole. Protesty te trwa┼éy kilka tygodni – od momentu og┼éoszenia decyzji o planach przekszta┼éce┼ä do g┼éosowania przez Rad─Ö Miasta nad likwidacj─ů przedszkola. Uproszczenie procesu przekazywania plac├│wki pozbawi najbardziej zainteresowane osoby nawet tej, i tak bardzo szcz─ůtkowej, mo┼╝liwo┼Ťci wyra┼╝ania oporu i podejmowania pr├│b wp┼éyni─Öcia na zmian─Ö odg├│rnych decyzji.

    I wreszcie ostatnia kwestia. Szko┼éy prowadzone przez osoby i instytucje niesamorz─ůdowe z konieczno┼Ťci dzia┼éaj─ů jak firmy, prowadz─ůc ┼Ťcis┼éy rachunek ekonomiczny i konkuruj─ůc z innymi szko┼éami o uczni├│w. Jerzy Lackowski w ramach wspomnianego ju┼╝ Polskiego Forum Obywatelskiego wskazywa┼é na wprowadzenie mechanizm├│w rynkowych do o┼Ťwiaty jako na jedno z podstawowych zada┼ä stoj─ůcych przed ni─ů. Twierdzi┼é on w├│wczas, ┼╝e „odej┼Ťcie od zbiurokratyzowanej o┼Ťwiaty winno otworzy─ç przed polsk─ů szko┼é─ů przestrze┼ä rynku edukacyjnego, na kt├│rym szko┼éy i inne plac├│wki o┼Ťwiatowe konkurowa─ç b─Öd─ů o zainteresowanie ucznia i jego rodzic├│w jako┼Ťci─ů swojej oferty edukacyjnej”. Zgodnie z tym podej┼Ťciem rodzice oraz uczniowie i uczennice to nie obywatele, pr├│buj─ůcy wraz z nauczycielkami wypracowa─ç mo┼╝liwie najlepszy model kszta┼écenia, ale klienci, poszukuj─ůcy satysfakcjonuj─ůcego ich produktu. W miejsce zintegrowanej spo┼éeczno┼Ťci lokalnej powa┼╝nie traktuj─ůcej wsp├│lne dobro pojawia si─Ö grupa interesu maj─ůca okre┼Ťlone wymagania. Szko┼éy, dla kt├│rych uzale┼╝nione od liczby uczni├│w subwencje o┼Ťwiatowe stanowi─ů podstawowe ┼║r├│d┼éo utrzymania, b─Öd─ů zmuszone do zrobienia wszystkiego, co mo┼╝liwe, ┼╝eby zatrzyma─ç uczni├│w. Niewykluczone, ┼╝e jednym z efekt├│w b─Ödzie poprawa jako┼Ťci kszta┼écenia. Nie ma r├│wnie┼╝ w─ůtpliwo┼Ťci, ┼╝e polskie szko┼éy wymagaj─ů zmian. Przekonanie, ┼╝e najlepszym sposobem ulepszenia szk├│┼é jest zmuszenie ich do konkurowania ze sob─ů w niezwykle trudnych warunkach jest jednak do┼Ť─ç w─ůtpliwe. Dlaczego by nie za┼éo┼╝y─ç, ┼╝e podnoszeniu jako┼Ťci nauczania bardziej przys┼éu┼╝y si─Ö zwi─Ökszenie nak┼éad├│w finansowych na edukacj─Ö, pozwalaj─ůcych na zaproponowanie uczniom dodatkowych zaj─Ö─ç, zapewnienie im dost─Öpu do odpowiednich pomocy naukowych, umo┼╝liwienie udzia┼éu w wyjazdach badawczych lub cho─çby korzystania z ciep┼éych posi┼ék├│w w szkole? Czy zupe┼énie nierealistyczne jest przekonanie, ┼╝e dobrze wynagradzane, maj─ůce poczucie satysfakcji i rzeczywistego wp┼éywu na ┼╝ycie szko┼éy nauczycielki b─Öd─ů w wi─Ökszym stopniu zaanga┼╝owane w prac─Ö ni┼╝ te pr├│buj─ůce wi─ůza─ç koniec z ko┼äcem, a wy┼╝szy presti┼╝ zawodu spowoduje, ┼╝e w szko┼éach pojawi si─Ö wi─Öcej oddanych, tw├│rczych, gotowych do wcielania w ┼╝ycie nowych pomys┼é├│w os├│b?

    Trudno si─Ö dziwi─ç samorz─ůdom lokalnym, ┼╝e pr├│buj─ů pozby─ç si─Ö ma┼éych szk├│┼é i tym samym zmniejszy─ç swoje wydatki. Analiza bud┼╝et├│w gminnych pokazuje, ┼╝e sumy przeznaczane na o┼Ťwiat─Ö stanowi─ů znaczn─ů ich cz─Ö┼Ť─ç. We Wroc┼éawiu (gdzie problem ma┼éych szk├│┼é nie jest tak widoczny, cho─ç pr├│by likwidowania mniejszych plac├│wek i tak si─Ö pojawiaj─ů) jest to 18,31 procent wszystkich wydatk├│w. Podwroc┼éawska gmina O┼éawa, w kt├│rej naciski na tworzenie szk├│┼é stowarzyszeniowych pojawiaj─ů si─Ö od dawna, wydaje na o┼Ťwiat─Ö ju┼╝ 23,89 procent swoich ┼Ťrodk├│w (12,94 procent na same szko┼éy podstawowe). To druga pozycja po gospodarce komunalnej i ochronie ┼Ťrodowiska. Problem le┼╝y na szczeblu pa┼ästwowym i wi─ů┼╝e si─Ö z decyzjami dotycz─ůcymi wysoko┼Ťci ministerialnych subwencji o┼Ťwiatowych i og├│lnie nak┼éad├│w na edukacj─Ö. Ma┼ée, przyjazne uczniom, zintegrowane ze spo┼éeczno┼Ťci─ů lokaln─ů szko┼éy publiczne mog┼éyby istnie─ç, op┼éacane z bud┼╝etu pa┼ästwa, wymaga┼éoby to jednak przedefiniowania priorytet├│w bud┼╝etowych i zmiany filozofii wydatk├│w publicznych, zw┼éaszcza odej┼Ťcia od inwestowania w zabijanie na rzecz inwestowania w szeroko rozumian─ů opiek─Ö. W zaplanowanym na 2009 rok bud┼╝ecie o┼Ťwiata i wychowanie to 0,46 procent wydatk├│w. Obrona narodowa – 5,68 procent. Ju┼╝ te dane wystarcz─ů do zrozumienia, gdzie w istocie sytuuj─ů si─Ö ambicje i interesy rz─ůdz─ůcych. Ale na tym nie koniec. Na realizacj─Ö programu wyposa┼╝enia si┼é zbrojnych RP w samoloty wielozadaniowe rz─ůd zaplanowa┼é wyda─ç w sumie 3 926 793 000 z┼é. To „jedynie” 266,78 procent bud┼╝etu przeznaczonego na o┼Ťwiat─Ö i ponad 82 razy wi─Öcej ni┼╝ wynosi ca┼éy bud┼╝et wspomnianej gminy O┼éawa. A gdyby tak pochodz─ůce z naszych wsp├│lnych podatk├│w pieni─ůdze zosta┼éy przeznaczone nie na samoloty wykorzystywane do bombardowania wiosek na Bliskim Wschodzie, ale na szko┼éy ma┼ée i wi─Öksze, na przedszkola, na faktyczne wyr├│wnywanie szans edukacyjnych dzieci pochodz─ůcych z zaniedbanych ┼Ťrodowisk... Zamiast rzeczywistych dzia┼éa┼ä otrzymujemy zn├│w frazesy o budowaniu spo┼éecze┼ästwa obywatelskiego, wzmacnianiu spo┼éeczno┼Ťci lokalnych i utrzymywaniu niewielkich szk├│┼é - z kieszeni i wysi┼ékiem rodzic├│w oraz n─Ödznie wynagradzanych nauczycielek.


    O prowadzonej przez stowarzyszenie szkole w podo┼éawskiej wsi mo┼╝na przeczyta─ç w tek┼Ťcie Marcina Froni, Katarzyny Gawlicz i Marcina Starnawskiego pt. Szko┼éa z pasj─ů: Link
    Lewicowa Sie─ç Feministyczna
    Rozgwiazda


    KONKURS
    Pami─Ötniki Emigrantki


    Logowanie
    Nazwa u┐ytkownika

    Has│o



    Nie mo┐esz siŕ zalogowaŠ?
    Popro o nowe has│o
    Copyright © 2005
    White_n_Light Theme by: Smokeman
    Powered by PHP-Fusion copyright © 2002 - 2024 by Nick Jones.
    Released as free software without warranties under GNU Affero GPL v3.
    Wygenerowano w sekund: 0.00